2008-06-09 Ostatnia modyfikacja.
W dalekiej przyszłości policjant karze mandatem kierowcę, który nie zatrzymał się na dźwięk gwizdka o częstotliwości f0=1000Hz. Kierowca tłumaczy, że nie słyszał gwizdka, gdyż w skutek zjawiska Dopplera, wysokość docierającego do niego dźwięku wyszła poza zakres dźwięków słyszalnych. Policjant pewny swej decyzji ukarał kierowcę mandatem, za przekroczenie maksymalnej dopuszczalnej na obszarze zabudowanym prędkości 180m/s. Czy słusznie?
f0=1000Hz
ggr=180m/s
Zakładamy, że zakres słyszalności dźwięków rozciąga się od częstotliwości fd = 20Hz do fg = 16000Hz. Na skutek zjawiska Dopplera częstotliwość dźwięku może wzrastać (gdy odbiorca zbliża się do źródła dźwięku)
![]()
lub zmniejszać się (gdy odbiorca oddala się do źródła dźwięku)
![]()
W powyższych wzorach c oznacza prędkość dźwięku (około 340m/s), v - prędkość kierowcy, a f - częstotliwość, którą usłyszy kierowca. Po wstawieniu częstotliwości granicznych zakresu słyszalności, gdy kierowca się oddala od policjanta otrzymujemy
![]()
Więc
![]()
![]()
a gdy się zbliża
![]()
Więc
![]()
![]()
Widzimy, że pierwsza prędkość jest znacznie większa od prędkości dźwięku, a druga do niej zbliżona. Obie prędkości są zdecydowanie większe od dozwolonej, zatem mandat się należał.
...